Print This Page

Vervolg-homepage

(Op deze pagina treft u een verzameling van korte artikelen over diverse onderwerpen)

Overstimulatie en schaarste

Onze maatschappij is vooral gericht op  consumeren en groei. Groei die de laatste jaren blijkt te slabakken en die de overheid noodzaakt om maatregelen te nemen. Deze crisis weerspiegelt zich ook in het menselijk lichaam en de psyche. De drang naar genot is buitenproportioneel. Het Westen wordt geplaagd door overgewicht, eetstoornissen, diabetes type 2 en andere aandoeningen die het gevolg zijn van een falend endorfinesysteem. Als men er de statistieken op naslaat lijkt het wel alsof we een volk geworden zijn van vrolijke depressievelingen. Mede door de dominante ‘zorg-verkleutering’ proberen we het depressieve gevoel te maskeren met pillen. Zie het vervolg ‘endorfine overstimulatie en schaarste en ‘de drie stadia van het beloningssysteem.

De biologie van (ont)hechting 

Endorfine is de centrale stof in de regulatie van hechting. De werking van endorfine is afhankelijk van het aantal endorfine receptoren op de hersencellen. Deze bepalen hoeveel endorfine er kan geactiveerd worden in de hersenen.
In 2010 werd het eerste (humane) onderzoek gepubliceerd dat een direct verband legde tussen het aantal endorfine receptoren en de mate van (ont)hechting. Zo blijkt uit dit onderzoek dat mensen met hechtingsproblemen over beduidend minder endorfine receptoren beschikken in de hersengebieden die te maken hebben met hechting, veiligheid en geborgenheid R. (vervolg: de biologie van hechting en onthechting).

ADHD, het genetische antwoord op overdaad

ADHD en ADD zijn aandoeningen die gekenmerkt zijn door een verstoring in de werking van dopamine in het beloningssysteem. Endorfine reguleert hoeveel dopamine er vrij komt. Echter zodra de gevoeligheid van endorfine afneemt (via het down-regulatie en resensitisatie proces), komt er minder dopamine vrij. Het behandelen van ADD en ADHD is dan ook het meeste gebaat met het herstel van de endorfine werking. Meer stimulatie lijkt op het eerste zicht een effectieve methode (bv. psychostimulantia zoals Ritalin/Rilatine), maar ze verergeren op termijn de endorfine resistentie. Om deze reden is een aanpassing van de voeding de meest oorzakelijke manier om deze aandoeningen aan de bron aan te pakken.

 – Waarom Ritalin/Rilatine na gemiddeld een jaar is uitgewerkt – Het gebruik van psychostimulantia is een populaire manier om het tekort aan dopamine te corrigeren. Deze middelen activeren het stress-systeem R R1 (actie) waardoor endorfine (de anti-stressor van dienst) wordt geactiveerd R  (rust). Deze dubbele werking  heeft ook nadelen. Mensen met een vergevorderde endorfine resistentie, ervaren alleen de stress van het middel en niet de rust. Immers er kan onvoldoende endorfine geactiveerd worden om het stressige haast opgejaagde effect van deze geneesmiddelen te compenseren. Bovendien werken ze op termijn een verergering van de endorfine/dopamine problematiek in de hand R. Dit omdat ze de normale huishouding van het beloningssysteem net zo zeer verstoren. Dat heeft tot gevolg dat de down-regulatie en resistentie problematiek verergert. Het verklaart ook waarom deze middelen bij ADHD na gemiddeld één tot twee jaar zijn uitgewerkt (commentaar van psychiater E.H. Nieweg R ). Bij mensen met ADD zijn deze geneesmiddelen na gemiddeld drie maanden en bij autisme zelfs na een paar dagen of weken uitgewerkt. De meest gehoorde klacht is een opgejaagd en robot-achtig gevoel.

Onstilbare trek 

Na een maaltijd komt er endorfine vrij, dit veroorzaakt het gevoel van verzadiging. Endorfine-resistentie ontregelt het verzadigingsgevoel, met als gevolg dat men meer eet en vaker trek heeft.

De oorzakelijke behandeling van overgewicht, suikerverslaving en eetstoornissen begint dan ook met het herstellen van de endorfine werking. Op deze manier wordt afvallen minder inspannend omdat het zeurende hongergevoel achterwege blijft. Endorfine is betrokken bij verschillende aspecten van overgewicht. Het vermindert onder meer de omzetting van glucose in vet. Tevens stimuleert en verhindert het de aanmaak van goede en slechte cholesterol.

Uitstelgedrag: het mijden van handelingen die onvoldoende beloning opleveren.

Het nastreven van beloningen wordt vaak gezien als een bewust proces, waarin mensen zorgvuldig de kosten en baten van hun acties afwegen.  Recent onderzoek laat echter zien dat onze aantrekking tot beloningen op een onbewuste manier verloopt die zelfs sneller werkt dan onze gedachten RAantrekking en verslaving hebben te maken met het belonend effect dat een middel, een activiteit of een persoon bewerkstelligt. Om deze reden raken mensen bijvoorbeeld niet zo snel verslaafd aan komkommers of pompoenen. We vinden deze groenten best lekker, maar het heeft weinig effect in het activeren van endorfine of dopamine. Kinderen die weinig lusten zullen overwegend kiezen voor suiker, tarwe- en zuivelproducten. Het is niet dat deze kinderen geen groenten of fruit lusten, alleen brengen ze te weinig punten op in het beloningssysteem. Het wordt dus vermeden. Net zoals uitstelgedrag het mijden is van handelingen die onvoldoende beloning opbrengen.

Psyche, lichaam en spiritualiteit

Endorfine is een stof die in elke cel actief is. Het fungeert als een centrale modulator. Zowel voor de lichaamseigen cellen als het verweer tegen lichaamsvreemde organismen zoals virussen R, bacteriën en schimmels. Modulatie betekent dat het endorfinesysteem het verkeer of liever de vrijgave van andere neurotransmitters en hormonen die vrijkomen reguleert. Dit gebeurt via een ingenieus proces dat heterodimerisatie wordt genoemd. Kort samengevat komt het hierop neer dat de receptoren van het endorfinesysteem zich koppelen aan receptoren van andere eiwitten. Ze vormen als het ware ‘duo-receptoren’ die elkaars werking beïnvloeden. Vanwege de alom aanwezigheid van endorfine in de cellen en zijn diversiteit aan regulerende functies begrijpt men beter de verbanden tussen psyche, lichaam en spiritualiteit.

Psyche – Endorfine/dopamine is een voorbeeld van een gezamenlijke verkeersstroom (duo-receptor). Samen activeren ze het beloningssysteem dat een voorliefde heeft voor troostvoeding en zowat alles dat verslavend kan zijn. Met het afnemen van de endorfine gevoeligheid, raken de andere stoffen waarvan endorfine het verkeer regelt, in de war. Voorbeelden zijn GABA (angsten), serotonine (dwangmatigheid), cortisol (stress), BDNF (ernstige depressie) en oxytocine (onveilige hechting). Op deze manier ontstaan complexe klachtenpatronen die men ook symptoomclusters noemt. Het overgrote deel van de psychiatrische aandoeningen zijn een verzameling van verschillende symptomen. Deze vinden hun oorsprong in de stoffen die door het endorfinesysteem gemoduleerd worden.

- Lichaam – Endorfine regelt diverse biochemische functies, zoals het vrijkomen van anti-kankerstoffen, remming van de slechte cholesterol en rijping van de witte bloedcellen (immuniteit). Het herstelt de afbraak van hersencellen, een proces dat bij Alzheimer en de ziekte van Parkinson is verstoord.

- Spiritualiteit – Geen enkele andere stof is zo betrokken bij de spirituele ervaring.  Endorfine stuurt de vrijgave van oxytocine en DMT, twee stoffen die betrokken zijn bij het ervaren van verbondenheid, diepgang en universele liefde. Deze functies zijn op de volgende pagina te lezen (hoofdstuk ‘Zingeving en hechting‘).

Troostvoeding

Het beloningssysteem wordt maximaal gestimuleerd door troostvoeding. Vooral exorfinen (morfine-achtige eiwitten uit zuivel, gluten en soja), chocolade, suiker, junkfood en smaakversterkers hebben dit effect. Exorfinen activeren dezelfde receptoren als endorfine, morfine, cocaïne en Ritalin®/Rilatine®. Uit onderzoek blijkt dat de de stimulatie door exorfinen even verslavend is dan cocaïne en morfine.

Een studie wijst uit dat de hersenen van iemand die naar ijs hunkert, op dezelfde manier reageren als iemand die regelmatig cocaïne snuift R. Dit is te verklaren doordat  melk-exorfinen even krachtig zijn dan morfine R.  Dat melk deze verslavende eigenschappen heeft, is te verklaren door de genetische selectie van koeien. Voor WO2 bevatte melk alleen A2/caseïne, dit melkeiwit bevatte geen melk-exorfinen. Na WO2 heeft men de oudere koerassen vervangen door koeien die A1-caseïne produceerden, een variant waardoor de melk-exorfinen concentratie met meer dan 5.000 procent toenam (zie artikel: vroeger en nu).

 De verschillende stadia van een exorfinen belasting

Stressvoeding en histamine

Zowat de helft van de westerse bevolking heeft last van allergieën, hooikoorts of astma. Wat al deze aandoeningen gemeen hebben is een toename van histamine en een deficiënte werking van DPP-IV enzym. Histamine is een stof die gedeeltelijk als een neurotransmitter fungeert in de hersenen. Histamine komt het meest voor in de longen, wat het verband verklaart met astma, hooikoorts en andere luchtweg aandoeningen. Histamine zorgt tevens voor een toename van het maagzuur en het activeert de stresshormonen. Hierdoor voelt men zich onrustig en opgejaagd. Bij mensen met een ongevoelig beloningssysteem kan endorfine de stressverhogende functie van histamine niet meer remmen. Met andere woorden, ook al heeft men geen duidelijke psychische reden om gestrest te zijn, toch zal het lichaam zich in een toestand van (biologische) stress bevinden.

Een minder gekende bron van histamine is casomorphin-7, een melk-exorfine. Dit stofje veroorzaakt een enorme toename van histamine R, zonder dat er zelfs sprake is van een allergische reactie. Meestal weten artsen hier geen raad mee. In het labonderzoek staat immers te lezen dat er geen antistoffen zijn gevonden, terwijl de histaminespiegel toch abnormaal is gestegen. Antihistamica behoren tot de snelst groeiende geneesmiddelen. Ze zijn zo populair dat ze nu ook al gebruikt worden in de psychiatrie als een kalmerend geneesmiddel. Immers het verlagen van de histaminespiegel heeft een rustgevend effect. Een mooi voorbeeld van hoe een symptoom behandeling in zijn werk gaat.

Histamine intolerantie treedt op wanneer een onbalans ontstaat tussen de aanwezige vrije histamine en de capaciteit om histamine af te breken. Het enzym dat histamine afbreekt is het DPP-IV enzym R   R1  R2. Exorfinen R en tal van andere stoffen fungeren hier als een DPP-IV remmer. De oorzakelijke aanpak van het histamineprobleem betekent dan ook het mijden van exorfinen, het innemen en her-activeren van het DPP-IV enzym.

Histamine en ADHD

Druk gedrag wordt onder meer veroorzaakt door een hyper-activatie van de stresshormonen R. Aangezien histamine ervoor zorgt dat de stresshormonen toenemen, zal een vermindering van histamine de ADHD klachten doen afnemen. Dit verklaart waarom onderzoekers het verband leggen tussen kleurstoffen R, natriumbenzoaat R en ADHD. Deze stoffen veroorzaken bij sommige kinderen een enorme toename van histamine. Is het opbouwen van een ingewikkeld eliminatiedieet dat maar liefst twee jaar in beslag neemt dan de oplossing van het ADHD probleem? Volgens een Nederlandse onderzoekster wel. Volgens deze onderzoekster kan alle voeding ADHD-gedrag veroorzaken, zelfs tandpasta en peren. Dat willen we heel graag geloven. Alleen stellen er zich een aantal praktische problemen. Ten eerste veranderen de voedingsstoffen die een histamine-reactie uitlokken jaarlijks. Men is dus een heel leven lang bezig met het uitzoeken wat nu juist ADHD-gedrag veroorzaakt. Ten tweede doet men niets aan de oorzaak van het histamine probleem. Immers uit onderzoek blijkt dat de histamine-intolerantie ontstaat door een deficiënte DPP-IV enzym werking  R   R1   R2  R3.  Men kan dus maar beter de factoren die een deficiënte DPP-IV enzym werking veroorzaken aanpakken. Het alternatief is een heel leven lang voedingsmiddelen elimineren die niets veranderen aan de oorzaak van het probleem. Meer over het verband tussen AD(H)D en voeding leest u op de volgende pagina.

Dokter, ik heb last van teveel maagzuur

Maagzuur problemen zijn een van de meest gehoorde klachten binnen een huisartsen praktijk. Ze veroorzaken een slecht ruikende adem en maagklachten. Meestal geeft de arts een maagzuur-remmer en het symptoom is opgelost. Echter maagzuur problemen worden meestal veroorzaakt door een teveel aan stress én een overmaat aan exorfinen, twee factoren die elkaar ook nog eens zullen versterken. Wat is hier het onderliggende mechanisme?

  1. Melk-exorfinen veroorzaken een toename van histamine, een stof die de maagzuur secretie doet toenemen R .
  2. Exorfinen veroorzaken ook een rechtstreekse toename van maagzuur, zelfs zonder dat histamine verhoogd is R .
  3. Exorfinen veroorzaken een vertraagde maaglediging, hierdoor blijft de inhoud tot vier maal langer in de maag en neemt de verzuring alsmaar toe. Vooral melk-exorfinen hebben dit effect. Ze imiteren de werking van enterostatin, een stofje dat de maaglediging vertraagt R .

Zoals in een reclamefilmpje te zien is, wordt maagzuur door een brandweerman geblust met melk. Melk heeft een pH van 7, waardoor het maagzuur gedurende een aantal minuten daalt. Daarna wordt het gewoon erger. Zijn maagzuurremmers de oplossing voor een probleem dat door voeding wordt veroorzaakt? Uit een recent onderzoek bij gezonde proefpersonen blijkt dat maagzuurremmers de maagzuur secretie zelfs verhogen, eenmaal men met deze middelen stopt R. Dit houdt in dat men gedurende de eerste weken meer maagzuurproblemen zal ondervinden dan voor de periode dat men deze geneesmiddelen nam. Dit kan u oplossen door mangosteen te nemen met een concentratie van minimaal 40% alfa-mangostines (de actieve stof). Een natuurlijke stof die niet alleen de stresshormonen kalmeert maar ook de maagzuur toename door histamine afremt, Elke symptomatische onderdrukking zal nieuwe klachten veroorzaken. Wie toch maagzuurremmers wil blijven gebruiken dient ermee rekening te houden dat het maagzuur verschillende enzymen activeert. Door het maagzuur te remmen zal men de vertering en de opname van voedingsstoffen remmen, waardoor er andere klachten ontstaan? Dokter Jeffrey Dach heeft een overzicht van deze klachten op zijn website geplaatst R .

ADHD/ADD en voeding

ADD en ADHD behoren tot de snelst groeiende aandoeningen. Op de volgende pagina wordt uitgelegd:

  • waarom deze kinderen a.h.w. verslaafd zijn aan suiker, koeken en melkproducten
  • waarom troostvoeding ADD en ADHD klachten veroorzaakt
  • waarom aandachtproblemen als sneeuw voor de zon verdwijnen zodra er motivatie en interesse is
  • wat het verband is tussen het voedingspatroon van de ouders en de toename van ADD en ADHD.
  • wat het verschil is tussen erfelijke aandoeningen die worden veroorzaakt door genetische en epigenetische factoren en waarom artsen hier liever over zwijgen

Méér stress (en bijnieruitputting) door troostvoeding 

Troostvoeding (exorfinen en suiker) veroorzaken een geleidelijke ongevoeligheid (resistentie) van endorfine. Hierdoor neemt de anti-stress functie van endorfine af.

  • Endorfine is het eerste anti-stress hormoon. Deze anti-stressor heeft een supersnelle werking, endorfine neutraliseert de stressreactie namelijk op minder dan 10 seconden. Bij een endorfine-resistentie (bv. veroorzaakt door suiker en exorfinen) neemt de anti-stress functie van endorfine geleidelijk aan af. Vervolgens wordt cortisol geactiveerd – het tweede anti-stress hormoon – in een poging om de stress-hormonen te remmen.
  • Cortisol is het tweede anti-stress hormoon, dit werkt pas na 30 tot 60 minuten.  Cortisol schiet pas in actie als endorfine de stress-prikkel niet kan neutraliseren.  Het lange termijn gevolg van een te hoge cortisol spiegel is cortisol-resistentie (cortisol werkt niet meer) of bijnieruitputting. Hierdoor kunnen de stress-hormonen niet meer geremd worden.

Het verband tussen stress-toename, endorfine, exorfinen en het DPP-IV enzym.

Endorfine, een meester modulator

Het endorfinesysteem moduleert meer dan honderd verschillende neurotransmitters, hormonen, eiwittten (bv. anti-kanker stoffen) en genen. Op de volgende pagina wordt uitgelegd:

  • wat de functies zijn van endorfine
  • waarom het niet zo verstandig is om ADD en ADHD symptomatisch te behandelen
  • waarom we verslaafd zijn aan exorfinen
  • wat de voorwaarden zijn om een gevoelig endorfine/dopamine beloningssysteem te ontwikkelen

Wanneer het gras elders groener is

Verslavingen, ADD/ADHD, eetstoornissen, uitstelgedrag en motivatieproblemen zijn een gevolg van een verzwakt endorfine/dopamine beloningssysteem. Deze ongevoeligheid kan veroorzaakt worden door verschillende factoren. Zo blijkt dat een tekort aan ouderliefde, prenatale stress, verkeerde voeding of rare genen de gevoeligheid van het beloningssysteem drastisch verminderen. Kinderen die bijvoorbeeld het slachtoffer waren van ouderlijk geweld hadden maar 10% van de normale endorfinewerking. Wat de oorzaak ook is, het gevolg is hetzelfde. Men ervaart een leegte en de behoefte om dit gemis te vullen. In feite snakken onze hersenen naar dezelfde stofjes die ook vrijkomen als we verliefd zijn. Wanneer we verliefd zijn, werkt ons bewustzijn op volle toeren – niet 5 maar 95 procent van de tijd. Dat effect willen we graag reproduceren. Of we dat nou bereiken met succes, een cola, een hamburger, een vrijpartij, Ritalin®/Rilatine®, een stuk taart, een grotere auto of een ijsje, daarin zijn de hersenen dan weer minder kieskeurig. Zolang de gelukspunten maar binnenkomen.

- Wat betekent een ongevoelig beloningssyteem? –  Neurotransmitters worden geactiveerd via de receptoren. Elke keer als er endorfine en dopamine vrijkomt, worden de geactiveerde receptoren op de celwand mee opgeslorpt in de cel. Vervolgens worden de receptoren aangevuld,  klaar om de volgende lading endorfine en dopamine te activeren. Het aanvullen van de receptoren wordt gereguleerd door het endorfine-gen. Wordt het beloningssysteem gedurende langere tijd overgestimuleerd, dan zal het endorfine-gen minder receptoren aanvullen.  Dit proces noemt men met een moeilijk woord ‘desensitisatie’. Het betekent dat er meer stimulatie nodig is om met minder receptoren hetzelfde beloningseffect te bereiken. Dit betekent concreet dat er meer troostvoeding en prikkels nodig zijn om hetzelfde beloningseffect te bereiken. Mensen met overgewicht, eetstoornissen en een alcoholverslaving hebben bijvoorbeeld tot 90% minder endorfine en dopamine R receptoren dan normaal. Deze mensen eten grote hoeveelheden troostvoeding om hun verzwakt beloningssysteem alsnog aan de praat te krijgen. Hetzelfde gebeurt bij mensen met ADD/ADHD.

Een verslaving staat nooit alleen omdat de ongevoeligheid van het beloningssysteem gepaard gaat met andere psychische klachten. Voorbeelden zijn uitstelgedrag, motivatieproblemen, afgenomen plezierbeleving en toegenomen stressgevoeligheid.  Aandachtsproblemen hebben een duidelijk verband met beloning. Zodra de beloning (stimulans) groot genoeg is, is er wel sprake van aandacht. Vandaar dat kinderen met ADD/ADHD urenlang computerspelletjes kunnen spelen.

ADD/ADHD en voeding

Onze emoties en gedachten worden sterk beïnvloed door de werking van neurotransmitters en hormonen. Deze fysieke signaalstoffen worden geactiveerd via de receptoren van hersencellen en de genen. Bepaalde voedingsstoffen die we gemakshalve ‘troostvoeding’ noemen, bevatten stoffen die het beloningssysteem hyper-activeren. Chronische hyper-stimulatie heeft een nare bijwerking. Namelijk de werking van endorfine en dopamine neemt af. Zelfs in die mate dat onze genen deze afgenomen werking doorgeven aan de volgende generatie.  Zo kan een troostvoeding dieet bij zwangere mama’s de hersenen van ongeboren baby’s zodanig programmeren dat deze kinderen na de geboorte junkfood verkiezen boven gezonde voeding. Bovendien is hun beloningssysteem zodanig verzwakt dat ze sterkere prikkels nodig hebben om zich gelukkig te voelen.

In 2011 ontdekten wetenschappers dat troostvoeding de gen-werking van endorfine en dopamine op één generatie kan doen afnemen. In dit experiment werden zwangere ratten uitsluitend gevoed met troostvoeding. Nadien onderzocht men de hersenen van de nakomelingen.  Zo bleek dat de baby ratten 280% minder endorfine en 190 % minder dopamine aanmaakten R.  Het troostvoeding dieet had niet alleen hun beloningssysteem aangetast, ze ontwikkelden tevens ADD/ADHD gedrag. Onderzoek bij mensen bevestigt dat troostvoeding de gevoeligheid van het endorfine/dopamine beloningssysteem doet afnemen. Dit effect werd waargenomen bij suiker R, ijsroom R  en tarweproducten . Deze ongevoeligheid werkt ‘dopamine-zoekend’ gedrag in de hand. Het is tevens de basis van aandoeningen zoals ADD/ADHD, depressie, eetstoornissen en allerhande verslavingen.

Overdaad vormt een belangrijk maatschappelijk probleem. Het heeft niet alleen een negatief effect op de psychische en lichamelijke gezondheid. Het verandert tevens de werking van de genen. Genen zijn flexibele schakelaars. Is er van een bepaalde stof teveel activiteit, verlaagt het gen de gevoeligheid van deze stof. Resistentie of ongevoeligheid zijn pogingen van onze genen om de normale activiteit te herstellen. Helaas voor de mens, veroorzaken deze correcties klachten en aandoeningen. Teveel suiker veroorzaakt insuline-resistentie en diabetes type 2. Exorfinen veroorzaken dan weer een endorfine en dopamine resistentie. De oplossing van het probleem is dus niet ‘nog méér stimuleren’, want dat was namelijk de initiële oorzaak.

Het endorfine/dopamine beloningssysteem is door de evolutie heen geprogrammeerd om te reageren op natuurlijke en gematigde stimuli. Suiker, smaakversterkers, exorfinen, geneesmiddelen en drugs halen het fragiele evenwicht onderuit. Het corrigeren van al deze abnormale endorfine en dopamine-pieken heeft een verminderde gevoeligheid van het beloningssysteem tot gevolg. Dit proces verloopt in stadia (zie onderstaand schema).

Zingeving en hechting

DMT en oxytocine zijn twee lichaamseigen signaalstoffen die door het endorfinesysteem worden geactiveerd. Hun activatie is dus in hoge mate afhankelijk van de gevoeligheid van het endorfinesysteem. Zoals veelal het geval is, raakt het endorfinesysteem ongevoelig indien het langdurig wordt overgestimuleerd. Het maakt voor het endorfinesysteem geen verschil uit wat de bron is van de overstimulatie is. Dat kan een exorfinen belasting zijn, prenatale stress, tekort aan ouderlijke liefde of een versnelde bevalling.

DMT, spiritualiteit –  DMT is de stof die samengaat met levendige dromen, verruimd bewustzijn, diepere zingeving en spirituele ervaringen. Het komt in hoge concentraties vrij tijdens de laatste uren van ons bestaan en bijvoorbeeld kundalini ervaringen. Uit onderzoek blijkt dat DMT alle receptoren van het endorfine/dopamine beloningssysteem tegelijk hyper-activeren R R1 (een unicum, dit kan gezien worden als de ‘hoogste vorm van genot’). DMT verliest een groot deel van zijn effecten in een ongevoelig endorfine/dopamine beloningssysteem. De symptomen van een afgenomen DMT werking zijn: minder (intense en visuele) dromen, moeite met zingeving en het ervaren van een (veelal ondefinieerbare)  leegte.

Oxytocine, verbondenheid –  Oxytocine – ook wel het knuffelhormoon genoemd – is een andere stof die door het endorfinesysteem wordt geactiveerd. Het komt in hoge concentraties vrij tijdens het geven van borstvoeding en wanneer we een diepe verbinding hebben met iemand. Oxytocine is tevens een ‘beschermstof’ die de gevoeligheid van het endorfinesysteem in stand moet houden R. Relaties hebben verschillende stadia, hoewel niet iedereen de tweede fase bereikt in een relatie. In de eerste fase wordt vooral endorfine/dopamine geactiveerd. De verliefdheid gaat gepaard met wat we een positieve psychose zouden kunnen noemen, de wolken zijn roze gekleurd. Onze lustgevoelens zijn maximaal aangewakkerd. Leven zonder de ander zou in deze fase leiden tot een dopamine drop-down, een totale ontwenning die heel wat emoties losmaakt. In de tweede fase (althans indien het een veilige hechting betreft) gaat men stilaan over tot de endorfine/oxytocine patroon. Oxytocine vrijgave gaat gepaard met het ervaren van verbondenheid, veiligheid en geborgenheid. Zo blijkt dat partners uit monogame relaties hogere oxytocine concentraties hebben dan partners uit vrije relaties R.

Mensen met autisme – een toestand met een extreem lage endorfine gevoeligheid – hebben zeer lage oxytocine